آیا سیستم شما کند شده است؟ بازیهای جدید روی کامپیوترتان لگ میزنند یا پرینترتان ناگهان از کار افتاده است؟ در ۹۰ درصد مواقع، متهم اصلی این مشکلات، درایورهای قدیمی یا ناسازگار هستند. درایورها (Drivers) مانند مترجمانی هستند که زبان نرمافزار (ویندوز) را به سختافزار (کارت گرافیک، صدا، وایفای) ترجمه میکنند. اگر این مترجمها بهروز نباشند، ارتباط بین قطعات قطع شده و با خطاهایی مثل صفحه آبی مرگ (BSOD) یا افت سرعت مواجه میشوید.
در ویندوز ۱۱، مایکروسافت فرآیند آپدیت درایورها را بسیار هوشمندتر کرده است، اما هنوز هم ترفندهایی وجود دارد که باید بدانید. در این مقاله، ۴ روش تضمینی برای آپدیت خودکار درایورها را بررسی میکنیم تا سیستم شما همیشه در اوج قدرت باقی بماند.
روش اول: استفاده از Windows Update (امنترین و بهترین روش)
در گذشته، کاربران مجبور بودند درایورها را دستی از سایتهای مختلف دانلود کنند. اما در ویندوز ۱۱، Windows Update به یک مرکز فرماندهی قدرتمند تبدیل شده است. مایکروسافت دیتابیس عظیمی از درایورهای تایید شده دارد که امنترین گزینهها برای سیستم شما هستند.
گام ۱: بررسی آپدیتهای اصلی
- منوی Start را باز کنید و روی آیکون چرخدنده (Settings) کلیک کنید.
- از ستون سمت چپ، گزینه Windows Update را انتخاب کنید (معمولاً آخرین گزینه است).
- روی دکمه آبی رنگ Check for updates کلیک کنید.
- اگر ویندوز درایوری پیدا کند، آن را دانلود و به صورت خودکار نصب میکند. سپس ممکن است از شما بخواهد سیستم را ریاستارت کنید.
گام ۲: بخش مخفی آپدیتهای اختیاری (Optional Updates)
بسیاری از کاربران از این بخش غافل هستند! درایورهای غیرحیاتی (مثل درایور بلوتوث یا پرینترهای خاص) معمولاً در اینجا پنهان میشوند.
- در همان صفحه Windows Update، روی گزینه Advanced options کلیک کنید.
- به بخش Optional updates بروید.
- اگر گزینهای به نام Driver updates دیدید، روی فلش کنار آن کلیک کنید.
- لیست درایورهای موجود را تیک بزنید و دکمه Download & install را بزنید.
روش دوم: آپدیت از طریق Device Manager (روش کلاسیک)
اگر یک قطعه سختافزاری خاص (مثلاً وبکم یا کارت شبکه) کار نمیکند و ویندوز آپدیت هم چیزی پیدا نکرد، باید سراغ Device Manager بروید. این ابزار به سرورهای مایکروسافت متصل میشود تا درایور اختصاصی آن قطعه را پیدا کند.
- روی دکمه Start کلیک راست کنید و گزینه Device Manager را انتخاب کنید.
- در لیست سختافزارها، قطعه مورد نظر را پیدا کنید (مثلاً برای کارت گرافیک به بخش Display adapters بروید).
- روی نام قطعه کلیک راست کرده و گزینه Update driver را انتخاب کنید.
- در پنجره باز شده، گزینه اول یعنی Search automatically for drivers را بزنید.
نکته: اگر ویندوز پیام داد “The best drivers for your device are already installed“ اما شما مطمئنید درایور جدیدی وجود دارد، باید سراغ روش سوم بروید.
روش سوم: نرمافزارهای اختصاصی سازنده (حیاتی برای گیمرها و لپتاپها)
ویندوز آپدیت عالی است، اما همیشه “جدیدترین” نسخه را ندارد (به خصوص برای کارت گرافیک). اگر گیمر هستید یا از لپتاپ استفاده میکنید، این روش برای شماست.
۱. برای کارت گرافیک (GPU)
شرکتهای انویدیا (NVIDIA) و ایامدی (AMD) تقریباً هر ماه درایورهای جدیدی برای بهبود اجرای بازیها منتشر میکنند که در ویندوز آپدیت با تاخیر میآیند.
- برای NVIDIA: نرمافزار GeForce Experience (یا اپلیکیشن جدید NVIDIA App) را نصب کنید. این برنامه به محض انتشار درایور جدید، به شما نوتیفیکیشن میدهد و با یک کلیک آن را نصب میکند.
- برای AMD: از نرمافزار AMD Software: Adrenalin Edition استفاده کنید.
۲. برای لپتاپها (Firmware & BIOS)
لپتاپها نیاز به درایورهای خاصی برای مدیریت باتری، تاچپد و کلیدهای میانبر دارند. برندهای معتبر نرمافزارهای مدیریت اختصاصی دارند که بهترین راه برای آپدیت هستند:
- لپتاپهای ایسوس: نرمافزار MyASUS.
- لپتاپهای لنوو: نرمافزار Lenovo Vantage.
- لپتاپهای اچپی: نرمافزار HP Support Assistant.
- لپتاپهای دل: نرمافزار Dell SupportAssist.
این برنامهها را باز کنید و دکمه “Check for Updates” را بزنید. آنها حتی آپدیتهای حساس بایوس (BIOS) را هم به صورت ایمن انجام میدهند.
روش چهارم: نرمافزارهای مدیریت درایور شخص ثالث (راه حل تنبلها!)
اگر حال و حوصله گشتن در تنظیمات را ندارید و میخواهید با یک کلیک همه چیز (از چیپست مادربرد تا کارت صدا) آپدیت شود، میتوانید از نرمافزارهای Third-Party استفاده کنید.
نرمافزارهای پیشنهادی:
- IObit Driver Booster: معروفترین ابزار با رابط کاربری ساده. نسخه رایگان آن کار را راه میاندازد اما سرعت دانلودش محدود است.
- Snappy Driver Installer (SDI): بهترین گزینه برای تکنسینها. کاملاً رایگان، متنباز (Open Source) و بدون تبلیغات مزاحم است.
- DriverPack Solution: بسیار قدرتمند است اما مراقب باشید؛ هنگام نصب تیک نصب نرمافزارهای اضافی (مثل مرورگر اپرا یا آنتیویروس) را بردارید.
هشدار ایمنی: قبل از استفاده از این نرمافزارها، حتماً یک Restore Point (نقطه بازیابی) در ویندوز بسازید. گاهی اوقات این برنامهها درایور اشتباهی نصب میکنند که باعث بالا نیامدن ویندوز میشود.
چه زمانی نباید درایورها را آپدیت کنیم؟
یک قانون نانوشته در دنیای کامپیوتر وجود دارد: «اگر چیزی خراب نیست، تعمیرش نکن!» همیشه داشتن جدیدترین درایور الزامی نیست. اگر سیستم شما بدون مشکل کار میکند، نیازی نیست وسواس داشته باشید. آپدیتهای درایور را فقط در سه حالت انجام دهید:
- وقتی یک بازی جدید نصب کردهاید و نیاز به درایور گرافیک بهینه دارید.
- وقتی سختافزاری دچار مشکل (لگ، قطعی صدا، پرش تصویر) شده است.
- وقتی ویندوز آپدیت یک بهروزرسانی امنیتی (Security Update) ارائه کرده است.
جمع بندی
برای آپدیت خودکار درایورهای ویندوز ۱۱، بهترین استراتژی ترکیب روشهاست:
- بهطور منظم به Windows Update سر بزنید (برای درایورهای عمومی).
- برای کارت گرافیک از GeForce Experience یا AMD Adrenalin استفاده کنید (برای پرفورمنس بالا).
- اگر لپتاپ دارید، حتماً نرمافزار اختصاصی برند خود (مثل Lenovo Vantage) را چک کنید.
با رعایت این نکات، سیستم شما همیشه روان، امن و آماده اجرای سنگینترین پردازشها خواهد بود.